Dagvoorzitter: Karima Bazi, strategisch adviseur bij Pharos

Goede communicatie is essentieel voor het bieden van goede en passende zorg. Maar hoe doe je dit wanneer je niet optimaal kunt communiceren met jouw cliënt/patiënt omdat taal een barrière is? Welke instrumenten kun je inzetten, wanneer schakel je een tolk in, hoe zet je dit in en wat zijn de voor- en nadelen hiervan?

Dit alles is opgenomen in de nieuwe richtlijn Omgaan met taalbarrières in de zorg en het sociaal domein. We bespreken de richtlijn en de praktische handvatten die deze biedt.

Simone Goosen, projectleider richtlijn Omgaan met taalbarrières in de zorg en het sociaal domein en initiator campagne Tolken terug in de zorg, alstublieft, Johannes Wier Stichting voor gezondheidszorg en mensenrechten

Mede door de immigratie in de laatste zestig jaar is de samenstelling van de Nederlandse bevolking in sociaaleconomisch, cultureel en levensbeschouwelijk opzicht heel divers. Met de instroom van nieuwe groepen vluchtelingen, arbeidsmigranten en expats is die diversiteit versterkt. Dit impliceert dat zorgverleners kennis maken met andere visies op ziekte, beperkingen en problemen. In samenhang daarmee kan ook het hulpzoekgedrag van patiënten anders zijn dan zorgverleners gewend zijn.

Aan de hand van diverse voorbeelden gaan we in op welke invloed cultuur en levensbeschouwing op het werk van zorgverleners kunnen hebben. Je krijgt handvatten om het gesprek met patiënten en hun naasten aan te gaan. Uitgangspunt is dat cultuursensitieve communicatie niet alleen draait om kennis maar vooral om houding en vaardigheden.

Cor Hoffer, cultureel antropoloog en socioloog

Keuze uit sessie A of B

Sessie A:  Sleutelpersonen: onze bruggenbouwers

In 2019 concludeerde de World Health Organization (WHO) dat sleutelpersonen taal en cultuurverschillen met succes kunnen overbruggen. Ze zijn onmisbaar bij het bieden van kwalitatief goede zorg aan mensen met een migratieachtergrond. Sleutelpersonen kunnen van belangrijke meerwaarde zijn in het bereiken van de doelgroep en een brug vormen tussen mensen met een migratieachtergrond en zorgprofessionals in het ontvangen/geven van passende zorg. Toch wordt er nog onvoldoende gebruik gemaakt van sleutelpersonen, zoals bijvoorbeeld in de GGZ en het sociaal domein.

Wat is een sleutelpersoon precies, hoe zet je hem/haar in en welke ervaringen zijn er met het inzetten van sleutelpersonen en hoe ervaren sleutelpersonen dit zelf?

drs. Inge Goorts, strategisch adviseur/projectleider Gezondheid & Migratie bij Pharos en Sali Alhaiji, sleutelpersoon en co-onderzoeker bij Pharos

Sessie B: 

Trans- en intergenerationeel trauma

Familiepatronen in gevoelens, gedragingen en herinneringen, kunnen van generatie op generatie worden overgedragen. In het onderbewuste worden herinneringen opgeslagen die een generatie later psychotraumatische klachten kunnen veroorzaken. Hoe werkt dit? Hoe kun je dit herkennen en wat kun je hiermee als hulpverlener?
Roos Jeulink, psychotherapeut bij ARQ Centrum ‘45

Keuze uit sessie C of D

Sessie C: Interculturele communicatie

Interculturele communicatie is belangrijk in een diverse samenleving. Het bevordert een vertrouwensrelatie, vermindert misverstanden, verhoogt de patiënttevredenheid en zorgt ervoor dat zorg beter aansluit bij de culturele achtergrond, waarden en normen van de patiënt. Maar wat is het nou eigenlijk en hoe doe je dit?

Tijdens deze workshop staan we stil bij het wat, waarom en hoe van interculturele communicatie.

Sascha Haans, docent en coördinator Gelijkheid, diversiteit en inclusie aan de HvA

Sessie D: Taboeonderwerpen bespreekbaar maken

Soms zijn onderwerpen taboe bij een gemeenschap. Vaak gaat het om gevoelige onderwerpen, zoals seksualiteit of psychische gesteldheid. Waarom zijn deze onderwerpen taboe? Om ze toch bespreekbaar te maken heb je een ingang nodig. Hoe vind je deze ingang en van welke strategieën kun je gebruik maken om taboes toch bespreekbaar te maken?

Tijdens deze sessie krijg je inzicht in het waarom van taboes, de stappen die je kunt nemen en oefen je met het makkelijker bespreekbaar maken van taboeonderwerpen.

Hasan Kaplan, projectcoördinator en netwerkverbinder bij Steunpunt Zelfregie & Herstel